آرتمیا-شیلات و محیط زیست

پرورش نیمه متراکم آرتمیا در استخرهای خاکی(قسمت چهارم)

SEMI-INTENSIVE CULTURING IN FERTILIZED PONDS

منبع : ویم تاکرت و پاتریک سارجلوس           WIM TACKAERT and PATRICK SORGELOOS

تهیه و تنظیم: رضا احمدی            r_ahmadi@ifro.ir 

(کارشناس ارشد و  عضو هیئت علمی مرکز تحقيقات آرتميای کشور) -آذر ماه  1389

ک - نظارت بر عملکرد تولید آرتمیا:

برآورد دقیق تراکم آرتمیا به دلیل توزیع ناهمگن آنها در استخرهای پرورشی که تحت تاثیر باد ، درجه حرارت آب ، نور ، عمق استخرها ،وسایر عوامل محیطی قرارگرفته اند بسیار مشکل است (55و56و57)، با این وجود، تخمین نسبی از تراکم آرتمیا ، در میان داده های دیگربدست آمده از استخرها ، ممکن است ابزار ارزشمندی برای ارزیابی میزان برداشت بیومس از استخرها باشد. نمونه برداری ازآب باید در فواصل زمانی یک هفته ای در استخرهای پرورشی  از ایستگاه های ثابت  که درحفره ها ونقاط کناری و مرکزی با نصب علایمی معین شده اند صورت پذیرد. نمونه گیری بهتر است صبح زود، یعنی وقتی پراکنش آرتمیا ازیکنواختی بیشتری برخوردار است انجام شود (24و25)، نمونه ها ممکن است با نمونه گیر مخصوص (24) و یا با انواع ظروف از قبیل بشرها، سطل ها، وغیره نمونه برداری شوند. وقتی که نمونه ها با ظروف معمولی گرفته شده اند،  توصیه می شود ستون آب داخل ظرف راآنقدر به هم بزنیم تا آرتمیاها درپایین ظرف به طور کامل مخلوط  شوند(58). تعداد نمونه ها ئی که از استخرهای پرورشی گرفته می شود به پراکنش وتوزیع آرتمیا در استخرها و همچنین تعداد و فراوانی آرتمیا در حجم نمونه بستگی دارد. این امر ممکن است با محاسبه ضریب واریانس (انحراف معیار ، واریانس و چگالی متوسط) قابل محاسبه باشد، به عنوان مثال ، کاهش مقدارانحراف معیارنشانه برآورد دقیق تر نمونه برداری می باشد.

از مهمترین مسائل در مدیریت استخر (به عنوان مثال ، میزان برداشت از بیومس ، مقادیر کوددهی ، زمان تعویض آب ، و غیره) ترکیب جمعیت می باشد، که اطلاعات ارزشمندی در مورد پویایی جمعیت آرتمیا در استخرها را فراهم می کند. ترکیب جمعیت باید ازطریق تجزیه وتحلیل نمونه ها ئی که در هر هفته از نقاط مختلف در استخرهای پرورشی (در ترکیب با نمونه گیری از تراکم) گرفته شده، برآورد گردد. ازنمونه هایی که شامل تعداد زیادی از جانوران هستندممکن است تا زمانی که حاوی 200-300  جانور بشوند مجددا ریز نمونه تهیه شود. آرتمیا هادرپنج دسته طبقه بندی می شوند: سیست ها ویا ناپلی ها(cysts or nauplii ) (اینستار1تا4) ، لاروها یا آرتمیاهای جوان(juveniles) با تراکوپودهای در حال توسعه (اینستار5تا7)، آرتمیای پیش بالغ ( preadults) (که اندازه آرتمیاهای بالغ است اما هنوز بطور فعال تولید مثل نمی کند) ، و آرتمیاهای بالغ، این کلاسها ممکن است در زیر صفحه نمایش میکروسکوپ کالبد شکافی و یا با بیش از سه بار فیلترکردن پی در پی آرتمیا با اندازه چشمه توری حدود 500 میکرون که باعث حفظ دسته آرتمیاهای بالغ و پیش بالغ  وتوری با چشمه 125 میکرونی برای الک شدن وحفظ سیست ها ،.ناپلی ها وآرتمیاهای جوان صورت بگیرد، سپس آرتمیاهای بالغ وپیش بالغ به راحتی می توانند با چشم از هم جدا شوند. حضور (نسبی) هر کلاس سنی از آرتمیا در نمونه ها به عنوان درصدی از تعداد آرتمیا در شمارش نمونه های توری پلانکتونی بیان شده یا به عنوان ارزیابی بشرح زیر: علامت (-) به نشانه اینکه آرتمیا وجود ندارد ؛ علامت (+) به نشانه حضورو علامت (++) به نشانه حضور غالب توصیف گردیده است. از موضوعات جالب دیگر ارزیابی فعالیت های تولید مثلی آرتمیاهای ماده است ، یعنی ، مشاهده اینکه رحم آنها خالی ویا اینکه درحال تولید سیست یا ناپلی است. جدول 4 نمونه ای از ترکیب جمعیت آرتمیا در استخرپرورشی را درطی فواصل مختلف زمانی نشان می دهد ، تغییرات جمعیت با فواصل  زمانی بیش ازیک هفته ای ، از A تا D نشانگر جمعیت بسیار سالمی است ، به عنوان مثال ، رهاسازی (A) ، رشد تا مرحله پیش بالغ وبالغ (B) ، نسل اول شامل ناپلی های آزاد شده (C) ، و تولید مثل مداوم و شرایط رشد خوب (D). با این حال ، ترکیب جمعیت پشت سر هم برای هفته ها ثابت باقی مانده است (E) در نهایت به وضعیت که  نشانگر محدود شدن مواد غذایی تکامل می یابد (F)، به عنوان مثال ، غلظت جلبک های حاصل از تولیدات اولیه برای اطمینان از فعالیت های تولید مثلی آرتمیاهای بالغ هنوز کافی اما برای ناپلیوس ها که دارای بهره وری تغذیه ای پایین تری نسبت به آرتمیاهای بالغ هستند، بسیار محدود است، پس از آن (F) حتی برای آرتمیاهای بالغ مواد غذایی بیش از حد کمیاب می شود. وقتی روش غالب تولید مثل سیست زایی است هیچگونه افزایش سریع در بیومس جمعیت مشاهده نمی شود (G) ، در استخر هایی که به شدت کوددهی می شوند فعالیت توام تولید سیست وبیومس اغلب مشاهده شده است (H).

ل- روشهای نگهداری شرایط پرورش:

اطلاعات جمع آوری شده از برنامه های پایش عوامل محیطی وجمعیت آتمیا بمنظورتصمیم گیری مناسب در مورد مدیریت استخرهای پرورشی استفاده می شود . شرایط مناسب برای تولیدبیومس در سطوح پایین تر شوری (100 - 150 گرم بر لیتر) و تحت شرایط دسترسی آسان و بسیار منظم به مواد غذایی قرار دارد. وقتی که مقدارشفافیت آب بالا (بیشتراز 30 سانتی متر) ،  وسطح مواد مغذی در استخرهای پرورشی  بصورت کمیاب در آمده و یا به سطحی پایین تر از مقادیرموجود در آبهای ورودی تنزل یافته است، کوددهی و یا آبگیری با آبهای غنی از مواد مغذی (به عنوان مثال ، از استخرهای تولید غذا) باید در نظر گرفته شود. درطی دوره پرورش با درجه حرارت و شوری غیرقابل تحمل (که باعث درجه حرارت بالا کشنده برای آرتمیا می شود و یا وقتی که جلبکهای پلانکتونی سبزآبی غالب می شوند)، آبهای جریان یافته از کف یک استخر به استخر دیگر بایدبه حداکثربرسد. انتخاب گونه مطلوبی از فیتوپلانکتونها ویا پیشگیری ازرشدو توسعه  گونه های سیانوفیتهای نامطلوب که توانایی حل نیتروژن جوی رانیزدارند می تواند توسط کوددهی مکمل با کمک مواد مغذی خاص رفع گردد ، به عنوان مثال ، از طریق استفاده از کود نیتروژن در شرایطی که نیتروژن محدود ، اما فسفر فراوان است ، و یا از طریق استفاده از سیلیکات در استخرهای با شوری کم برای افزایش رشد دیاتومه ها ، که آنها از نظر اسیدهای چرب غیر اشباع بسیار غنی هستند.

رشد پایدار جمعیت توام با برداشت منظم بیومس استخرها، سبب می شود تا جمعیت موجود در استخر بیشتراز ظرفیت نگهداری آنها نشود. برداشت کم از بیومس آرتمیا ممکن است به علت فشار زیاد تغذیه ناشی از افزایش تعداد آرتمیا، به حذف کامل مواد غذایی از استخرها منجر شود (حتی در استخرهای با سطوح بالای مواد مغذی)، که در نهایت منجر به فروپاشی جمعیت می گردد. به طور مشابه ، برداشت بیشتر بیومس ممکن است فشار تغذیه آرتمیا از شکوفایی جلبکی پلانکتونی  را کاهش داده و بشکل زیان آوری بر تولید نمک تاثیرسوء داشته باشد(49)، بطور ایده آل میزان برداشت بیومس باید نزدیک به مقدار حداکثر بازده پایدار در استخر باشد. از آنجا که برآورد دقیق از حداکثر بازده پایداردر استخرهای پرورشی غیر ممکن است ، میزان برداشت بیومس باید ازطریق برآورد تراکم ، ترکیب جمعیت ، عوامل کوددهی وبارورسازی و سطح ایستابی فیتوپلانکتونها (به عنوان مثال ، توسط سطوح کدورت آب) تعیین گردد. در شرایطی که تراکم جمعیتی در طول زمان افزایش وهمینطور ترکیب جمعیتی نشانگروجود تمام اشکال حیاتی همراه با تولید مثل غالب بروش لاروزایی بوده است، بیومس آرتمیای برداشت شده سریعا تجدید گردیده است. در این مورد و هنگامی که مقدار شفافیت افزایش می یابد ، نشان می دهد که میزان تولید اولیه نمی تواند فشار تغذیه جمعیت موجود آرتمیا را تحمل نماید، لذا برداشت مکرر از بیومس توصیه می شود. اگر از سوی دیگر ، تراکم بیومس کاهش یافت و یا جمعیت تشکیل یافته عمدتا از پیش بالغین و بالغین بود نشان  از باروری کم ویا تولید مثل غالب بروش سیست زایی است، که در اینصورت نیز برداشت باید متوقف شود.

در بخش (ط) از این گزارش عواملی که باعث القاء سیست زایی می شوند توصیف گردیدند. تولید سیست ممکن است به طور طبیعی در استخرهای با شوری بالا رخ دهد. همچنین ممکن است ، حتی در سطوح پایین از شوری نیز با افزایش میزان کوددهی و یا با شوک  حاصل از وارد کردن سریع آب باشوری 10 تا 20 گرم در لیتر نیز رخ دهد. سیست زایی ، هرچند ، بایستی فقط هنگامی القاء شود که تراکم جمعیتی به اندازه کافی، بالاو در شرایط تولید مثل غالب بروش تولید سیست باشند ، سرانجام تجدید جمعیت استخرها به علت تداوم تلفات آرتمیا در آنها وبا کاهش تدریجی جمعیت آنها مهار خواهد شد.

م - برداشت و کنترل کیفیت:

سیست های تولید شده در سطح آب شناور و درکنار طرف موافق با جریان باد استخر تجمع می یابند. آنها می توانند به راحتی از سطح آب بوسیله یک توری دولایه (شکل 5) جمع آوری شوند.  سیست ها باید در اسرع وقت پس از تولید وتجمع در سطح استخر به منظور حصول اطمینان از حداکثر برداشت ممکن وبهترین کیفیت تفریخ برداشت شوند.زیرا،

سیست های تجمع یافته وانباشته شده در سواحل کم عمق استخرها به سختی برداشت شده و همچنین تمیز کردن آنها مشکل است علاوه براین آنها ممکن است با جریان هوا سرانجام از دسترس خارج وبا خاکهای خشک ساحل استخرها مخلوط شوند.

سیستها ممکن است در معرض درجه حرارت بیشتراز 40 درجه سانتی گراد که برای آنها کشنده است قرار گرفته و یا هیدراته  بشوند(26).

سیستها ممکن است تحت تاثیربارش باران ویا رطوبت بالا، بصورت مکرر آبگیری نموده وسپس مجددا خشک شوند  و بخشی از انرژی ذخیره خود را از دست بدهند(59) و در نتیجه  توانایی  تفریخ در آنها کاهش یابد(26) .

به منظور جلوگیری از انباشته شدن سیست در نقاط کم عمق ساحل به منظور تسهیل در برداشت آنها، گوشه یا ضلع بادگیر استخرهای پرورشی باید سرازیر وعمیق گشته و یا توسط یک مانع خطی مثلا یک قطعه چوب دراز یا پلاستیک چین دار جلوی حرکت سیستها بطرف سواحل مسدود شود. وقتی که باد امواج سنگینی را در استخرها ایجاد می کند ، فومهایی ساخته  ونصب می شوند تا در پشت آنها سیست ها به دام افتاده و به محلهای دورتردمیده نشوند. در این حالت قطع کننده های مسیر باید در دو یا چند ردیف موازی نصب شده و مانع  حرکت سیستها(شکل 6) شوند.

سیست های برداشت شده باید مراحل خالص شدن را در داخل وبیرون مزرعه  با شسته شدن تولیدات برداشت شده توسط آب نمک اشباع و یا با آب استخرها وچندین بار فیلتر شدن از توریهای با چشمه متفاوت (مثلا ، 1000 ، 500 و 125میکرون) را به منظور حذف بقایای بزرگتر و کوچکتر از سیست را تحمل کنند. این محصول مرطوب خشک که در آب نمک و یا مخلوط با نمک خالص(مناسب برای آبگیری)  ذخیره شده است، ممکن است محصول قابل قبول برای استفاده در منطقه مورد نظر باشد ، به شرط آنکه ظرف چند هفته مصرف شود. برای تولید با کیفیت بالا با قابلیت تفریخ مطلوب ، حداکثر خلوص ، و با قابلیت انبار کردن ، مراحل تکمیلی زیر نیز لازم است : 1- ریختن سیستها در آب نمک (26) برای حذف باقی مانده های سنگین هم اندازه سیست ، 2- شستشوی سریع در آب شیرین جهت حذف نمک ، (3) جداسازی از طریق چگالی  در آب شیرین برای جدا کردن کامل  سیستهاازپوسته های سیست خالی و بقایای کوچک  سبک دیگر ، این مرحله به منظور جلوگیری از آبگیری بیشتر که ممکن است سوخت و ساز را در سیستهاآغاز کند، نباید بیش از 15 دقیقه طول بکشد،4- حذف آب اضافی ، توسط فشردن یا سانتریفوژکردن سیستها ، 5- خشک کردن به منظور کاهش مقادیر آب در سیستها به مقدار کمتر از سطح بحرانی 10 ٪ (ترجیحا بین 2 تا5 درصد) به منظور جلوگیری از آغاز فعالیت متابولیک در سیستها. کیفیت مطلوب سیستها از نظرمقدار تفریخ موثره (hatching efficiency)، نرخ تفریخ (hatching rate) و میزان انرژی باقیمانده در سیستها است که از طریق خشک شدن سریع و همگن همه سیستها در دمای زیر 40 درجه سانتی گراد بدست می آید(84). در میان روش های مختلف خشک کردن ، نتایج مطلوب با خشک کردن سیست های ثابت توام با حرکت مستمرهوای خشک به دست آمده است ، به عنوان مثال ، هر یک از سیستها بصورت مستقل و در همان زمان خشک می شوند. انجام این امور در یک خشک کن سیال ساز ازکفFBD  (شکل 7) و یا خشک کن دوار (شکل 8) ممکن است. اگر تجهیزات ذکر شده در دسترس نباشد ، سیستها بایستی درداخل قفسه های خشک کن که در آن سیست ها در لایه ای با ضخامت یکنواخت (چند میلی متر) گسترده شده اند خشک شوند. قفسه های خشک کن که در هوای آزاد قرارداده شده برای جلوگیری از درجه حرارت بالاتر از 40 درجه سانتی گراد ازنور خورشید محافظت می گردد ، یا دراتاقی که دمای آن قابل کنترل است در 35 تا 38 درجه سانتی گراد و با تبادل هوای خوب قرار می گیرند. خشک شدن همگن سیستها با تقسیم سیستها و توزیع آنها برروی قفسه های خشک بصورت صفحه ای به ضخامت 3 میلی متر و بهم زدن منظم آنها با یک برس (در هریک ساعت) بیشتر خواهد شد. جدول (5) تاثیر شرایط خشک کردن در مقدار تفریخ موثره سیستها را در منطقه ای از فرانسه نشان می دهد. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد روشهای خشک کرد ن می توان در بخش منابع همین گزارش به رفرانس شماره(26) مراجعه نمود.

برای ذخیره سازی طولانی مدت ، سیستها بایستی در ظرف فلزی با شرایط خلاء  با نیتروژن بسته بندی شوند.

بیومس بالغ در استخرهای کوچک ممکن است با تور دستی و یا با یک تورمخروطی (شکل 9) برداشت  شود این تور می تواند در طول استخر کشیده شود. در استخرهای پرورشی با یوتروفی بالا برداشت مطلوب در طول هر روز صبح بعد از شبهای آرام یعنی هنگامی که غلظت اکسیژن محلول در استخرها بسیار کم است که دراین حالت تراکم بالایی از بیومس آرتمیا در لایه های فوقانی آب یعنی از جایی که آنها تمرکز یافته و تنفس سطحی می کنند، صورت می گیرد(26). بیومس همچنین ممکن است توسط تورهای ایستا نصب شده در دریچه هایی که جریان آب نمک از یک استخر به استخر دیگردر آنها حاوی تعداد زیادی آرتمیا است برداشت شود. بخش انتهایی توریهای صید و برداشت برای جلوگیری از خروج حیوانات ، باید اندازه چشمه کوچک (کمتر از100 میکرومتر) داشته باشد.

تورکشی باید در فواصل زمانی کمتر از 1 ساعت صورت پذیرد زیرا آرتمیاهای برداشت شده در قسمت انتهایی تورانباشته شده  وبا توجه به شرایط بی هوازی ، قادر به زنده ماندن بیش از 2 ساعت  نیستند. راندمان برداشت با توریهای ثابت وایستا را می توان با برداشت محصول در طی شب توسط تابانیدن نور به استخرها با استفاده از رفتار نورگرایانه مثبت آرتمیاوسایر میگوهای آب شوربهبود بخشید. بیومس برداشت شده ممکن است به طور موقت (تا یک هفته) درقفسه های نایونی (به عنوان مثال ، 5/1 × 2 × 5/0متر) محتوی تورهایی با عرض چشمه800میکرونی که در استخرپرورشی شناور شده ، نگهداری شوند(شکل 10). برای حمل طولانی مدت در مسافت های طولانی بیومس آرتمیا بایستی با تراکم 100 گرم در لیتر در کیسه های پلاستیکی که یک سوم آنها با آب سرد(5 تا 10 درجه سانتی گراد)استخرهای پرورشی و دو سوم آنها در فشار اتمسفری با اکسیژن پرشده بسته بندی شوند. کیسه ها در جعبه های فوئمی همراه با چند کیسه یخ  قرار داده می شوند(شکل 11).

اگربیومس آرتمیا به طور مستقیم استفاده نمی شود ،در اینصورت بایستی پس از شستشو با آب شیرین منجمد ویا خشک شود. از آنجایی که آرتمیا با توجه به فعالیت آنزیم پروتئولیتیک بسیار مستعد  به فساد و تجزیه می باشد ، ضروری است  آنها درحالی که هنوز زنده هستند منجمد گردند. به منظور اطمینان از کیفیت مطلوب ، بیومس آرتمیا باید درسینی کوچک یا در صفحه فریزر قرار داده شده ودر لایه های نازک (حداکثر 1 سانتی متر ضخامت) ویا بصورت قطعه های یخ مکعبی شکل، در 25 درجه سانتی گراد زیر صفر و یا پایین تر هرچه سریعتر منجمد شود. محصول سالم منجمد زمانی است که هنگام ذوب شدن در آب آرتمیاهای منجمدشده کاملا با بدن سالم مشاهده گردند ، نه اینکه قطعاتی از بدن آنها در آب شناور شود.(برای کنترل کیفیت به شکل12نگاه کنید).

م- طراحی ویژه استخرهای پرورشی برای بهره وری بیشتردرتولید آرتمیا:

از آنجا که تولید آرتمیا نیاز به ایجاد شوری زیاد بمنظور محروم کردن شکارچیان (پرداتورها) دارد ، دوره زمانی تولید آرتمیا در آب و هوای موسمی هرمنطقه اساسا تنها به فصول خشک هر سال محدود شده است. با اینحال ، افزایش معنی داری دردوره زمانی تولید آرتمیا بایستی  با نصب و راه اندازی دستگاه های سرریز (به عنوان مثال ، لوله های پی وی سی تخلیه ودریچه های کنترل ارتفاع آب) به منظور تخلیه تدریجی لایه های بالایی آب باران تعبیه شده و علاوه براین با کنترل دقیق شکارچیان آرتمیا(به عنوان مثال ، از طریق فیلتر کردن آبهای ورودی با استفاده از توی کیسه ای یا توری نیمه حلقوی یا استوانه ای که در کانال ورود آب ویا در انتهای لوله پمپ آب نصب شده است) می توان نسبت به رهاسازی سزیعتر آرتمیا در استخرها اقدام کرد. تولید بیومس آرتمیا در طی تمام طول سال در هر دوکشورفلیپین(11) وتایلند(12) در شوری 60 تا 80 و 70 تا 90 گرم در لیتر با موفقیت به انجام رسیده است.در مزارعی که دارای استخرهای بزرگ ذخیره آب شور هستند ، کنترل شوری در طول فصل بارانی ممکن است عمدتا توسط برگردانیدن مازاد آب نمک از این استخرها به استخرهای پرورش آرتمیا تسهیل شود. بعلاوه ، این عمل امکان تبادل آب حداکثر در استخرها راکه برای تولید فیتوپلانکتونها وبرای دستکاری در شوری آب استخرها، مثلا برای ایجاد شوک شوری برای القاء تولید سیست، ضروری است فراهم می کند. یکی دیگر از اصلاحات مفید برای تولید آرتمیا در شرایط درجه حرارت بالا شامل نصب و راه اندازی سیستم ایجاد سایه ،مثلا  ساخته شده از ساقه های نارگیل می باشد. گزارش شده که آرتمیاها تمایل دارند برای فرار ازدرجه حرارت بسیار بالا وکشنده ای که در روزهای آفتابی در استخرها رخ می دهد، در زیر این محلهای سایه تمرکز یابند(60).

ق - ارقام تولید آرتمیا در استخرهای كوددهي شده:

جدول 6 ارقام تولید سیست و بیومس آرتمیا در مزارع طراحي شده توليد نمك رانشان می دهد. اگر چه عملکرد مزارع موفق ترین مزارع درهر هکتارماهانه 10 تا 20 کیلو گرم سیست خشک ((dw ویا 375 کیلوگرم وزن بيومس مرطوب (ww) مي باشد ، تنوع قابل توجهی ازيك مزرعه به مزرعه ديگروجود دارد كه عمدتا به دليل تفاوت در مدیریت مزارع مي باشد. يك تحقيق از مزارع توليدآرتمیا توام با نمک در تایلند در سال1983 نشان داد که (61) تولید كم در مناطق sakorn Samut و Phetburi (جدول 6) با عمق کم آب اين استخرها در ارتباط بوده است ، شرایط محلی نامناسب مانند اسیدیته خاک، كوددهي ناکافی و مدیریت ضعیف مزرعه از جمله عدم وجود تبادل آب مناسب در استخرها و استفاده از کود گاوي به جای کود مرغي كه قبلا مورد استفاده قرارگرفته است، منجر به توسعه جلبك لب لب و به طور کلی محدوديت مواد غذایی گرديده است. این عوامل همچنين در مورد کاهش شدید تولید سیست در Vinh Chau نیز مسئول بودند ، در ویتنام (منطقه مشخص نشده است) در سال 1988 برابر29.1 کیلوگرم (وزن مرطوب) و در مقایسه با سال 1987 برابر120 کیلوگرم (وزن مرطوب) سيست توليد شده است(15). از سوی دیگر ، معلوم گرديده که كاربرد سيستم مديريتي از نوع جريان داخلي در خلیج Ranh ویتنام ، باعث بهبود عملکرد سیست  از مقدارتوليدماهانه4/1تا8/6گيلوگرم به 6/8كيلوگرم در هر هکتار رسيده است(25).

به تازگی ، تولید بيومس از اولویت توليد بالاتري(به خصوص در تایلند) برخوردارشده است عمدتا به دلیل آنكه توليد ‌آن نسبت به تولید سیست كه در اکثر مزارع توليد آن با موانع خاصي توام گشته، ساده تر است . تولید بيومس علاوه بر ارائه فرصت های جدید دربازاریابی های محلی ؛ به عنوان مثال ، در طول فصل خشک در تایلند بیش از 3000 کیلوگرم بیومس تولید ي برداشت شده و به طور روزانه به عنوان غذاي آغازي در میگو مصرف مي شود(85).

ر- جنبه هاي اجتماعی و اقتصادی و مزایای تولید نمک وآرتميا:

تولید نمک در استخرهاي تبخيري تمرین یک فعالیت پر کار تولید اشتغال برای هزاران نفر ازافراد خانوارهاي ساكن درآسیای جنوب شرقی وهمينطورآمریکاي مرکزی ، و چند منطقه ديگر مي باشد. با این حال سود دهی آن ،  معمولا محدود است ، كه عمدتا به دلیل بازده کم و کیفیت

پایین نمکهاي تولید شده ، با توجه به مقیاس کوچک و شیوه های تولید دست سازدراین نوع از عملیات توليد نمک مي باشد. مثلا در ویتنام ، درآمد متوسط سالانه کارگران شاغل این بخش درسالهاي 1987و1988 معادل 30 کیلوگرم برنج بود(15). در تایلند ، درآمد حاصل از تولید نمک تبخيري ، به دلیل رقابت با سنگ نمک معدني به شدت کاهش داشته است(12). در واقع ، در بسیاری از کشورها (به عنوان مثال تایلند، پاناما و کاستاریکا) صدها نفر از کسانی که خانواده خود را از درآمد حاصل از مزارع توليد نمك  اداره می كردند ، به دلایل اجتماعی و اقتصادی، شغل خود رارها كرده اند.سودآوری از این مزارع تبخيري فصلی می تواند بطور قابل ملاحظه اي با توليد همزمان آرتمیا همراه با تولید نمک بهبود یابد، بر اساس یک نظرسنجی که از پنج مزرعه توليد نمک وآرتمیا در تایلند بعمل آمده(61)، تخمین زده شده است که هزینه های کل برای اصلاح استخرها و بهره برداری از یک هکتار استخر پرورش آرتمیا 2040 دلار آمریکا می باشد. با فرض تولید 180 کیلوگرم سیست مرطوب(ww) و500 کیلوگرم بيومس مرطوب(ww) درهر هکتار (استخراج شده ازداده هاي های تولید ميانگين مزارع با اصلاح مناسب استخرها و مدیریت خوب) با قیمت هاي متوسط فروش در بازار به ترتيب  16 و 4/4 دلار به ازاي هر كيلوگرم ، به طور متوسط سود حاصل از تولید آرتمیا بالغ بر 3040  و 3870 دلار در سال اول و 3870 دلار در سال های بعد ي است. این موضوع نشان دهنده تقریبا سه برابردرآمد اضافی از در آمد حاصل از نمك مزرعه است(12).

 در طول سال های اخیر تولید آرتمیا ونمك تبدیل به یک کسب و کار سودآورشده است. آخرین اطلاعات بدست آمده از تايلند(62) نشانگر درآمد سالانه بیش از 14.000 دلاراز تولید بیومس آرتمیا  (برای بازده تولید ميانگين ساليانه 260 تا 375 کیلوگرم برهكتار درهر ماه و و قیمت عمده فروشی هر كيلوگرم آن حدود 4 دلار . تولید همزمان آرتمیا تنها از نقطه نظر اجتماعی و اقتصادی جذابيت نداشته بلكه  توسعه آبزی پروری محلی (به خصوص در کشورهایی که ارزكافي برای واردات سیست آرتمیا را ندارند، مثل ، ویتنام ، بنگلادش ، و برخي كشورهاي فقير ديگر) را از طریق در دسترس قرار گرفتن محصولات آرتمیاي ارزان در پی دارد.